A tento člověk [já] spoléhá na pekaře.
וההוא גברא על פלטר סמיך
Menachot 104a מנחות
Struktura debaty:Mišna 1Otázka 4
Rozpoznáno automaticky podle úvodních formulí. Podtržené pojmy a jména otevřou vysvětlivku.
Jak to tedy je? Rav Josef řekl: Rabi Jehuda byl učitelem halachy v domě patriarchy a rozhodl mu podle své nauky.
מאי הוי עלה אמר רב יוסף רבי יהודה מוריינא דבי נשיאה הוה ואורי ליה כשמעתיה
Neboť jsme se učili: Rabi Jehuda říká: Šest věcí patří k úlevám Bejt Šamaj a k přísnostem Bejt Hilel. Krev zdechlin – Bejt Šamaj ji prohlašují za čistou a Bejt Hilel za nečistou. Rabi Josi, syn rabiho Jehudy, řekl: I když ji Bejt Hilel prohlásili za nečistou, prohlásili ji za nečistou jen v [množství] reviitu, protože se může srazit a dosáhnout [objemu] olivy.
דתנן רבי יהודה אומר ששה דברים מקולי בית שמאי ומחומרי בית הלל דם נבילות בית שמאי מטהרין ובית הלל מטמאין אמר רבי יוסי בר' יהודה אף כשטמאו בית הלל לא טמאו אלא ברביעית הואיל ויכול לקרוש ולעמוד על כזית:
MIŠNA: Nedaruje se [víno k úlitbě v množství] jednoho logu, dvou ani pěti; ale daruje se tři, čtyři a šest, a od šesti výše.
מתני׳ אין מתנדבין לוג שנים וחמשה אבל מתנדבין שלשה וארבעה וששה ומששה ולמעלה:
GEMARA: Byla jim položena otázka: Existuje u úliteb pevné určení, nebo neexistuje u úliteb pevné určení?
גמ׳ איבעיא להו יש קבע לנסכים או אין קבע לנסכים
Jak to vypadá? Například když přinesl pět. Řekneš-li, že u úliteb neexistuje pevné určení, odebere z nich čtyři a obětuje je, neboť jsou vhodné pro berana, a zbytek bude dobrovolnou obětí. A řekneš-li, že u úliteb existuje pevné určení, dokud je nedoplní, nelze je obětovat.
היכי דמי כגון דאייתי חמשה אי אמרת אין קבע לנסכים משיך ומקריב ארבעה מינייהו דחזי לאיל ואידך הוי נדבה ואי אמרת יש קבע לנסכים עד דממלי להו לא קרבי
Jak to je? Abaje řekl: Pojď a slyš: Šest [schránek] pro dobrovolné oběti. A ptali jsme se: Čemu odpovídají? Odpovídají zbytku [peněz] oběti za hřích, zbytku obětí za vinu, zbytku oběti za vinu nazíra, zbytku oběti za vinu malomocného, zbytku párů ptáků a zbytku moučné oběti hříšníka.
מאי אמר אביי תא שמע ששה לנדבה ואמרינן כנגד מי כנגד מותר חטאת ומותר אשמות ומותר אשם נזיר ומותר אשם מצורע ומותר קינין ומותר מנחת חוטא
A pokud by to tak bylo, ať zřídí další schránku pro zbytek [na] úlitby!
ואם איתא ליתקין שופר אחרינא כנגד מותר נסכים
Ty [zbytky] jdou na dobrovolné oběti obce. Tyto [úlitby] jsou běžné; je možné, že [zbytky] jednoho a druhého se spojí dohromady a budou obětovány.
הנך לנדבת צבור אזלי הני שכיחי אפשר דמצטרפי דמר ודמר בהדי הדדי וקרבי
Rava řekl: Pojď a slyš: „Domorodec“ (Nu 15,13) – učí, že se darují úlitby. A kolik? Tři logy.
אמר רבא תא שמע (במדבר טו, יג) אזרח מלמד שמתנדבין נסכים וכמה שלשת לוגין
A odkud [víme], že chce-li přidat, smí přidat? Proto verš praví: „bude“. Mohl bys myslet, že smí ubrat? Proto verš praví: „takto“.
ומנין שאם רצה להוסיף יוסיף תלמוד לומר יהיה יכול יפחות תלמוד לאמר ככה
Co znamená „přidat“? Řekneš-li čtyři a šest – v čem se liší tři, které jsou vhodné pro beránka? I čtyři a šest jsou vhodné pro berana a býka! Spíše [jde] snad o pět. Vyvoď z toho, že u úliteb neexistuje pevné určení. Vyvoď z toho.
מאי יוסיף אילימא ארבעה וששה מאי שנא שלשה דחזו לכבש ארבעה וששה נמי חזו לאיל ופר אלא לאו חמשה ושמע מינה אין קבע לנסכים שמע מינה
Rav Aši řekl: Ale vždyť my jsme se tak neučili! „Nedaruje se jeden log, dva ani pět.“ Učí pět obdobně jako dva: jako dva nejsou vůbec vhodné, tak ani pět nejsou vůbec vhodné.
אמר רב אשי והא אנן לא תנן הכי אין מתנדבין לוג שנים וחמשה קתני חמשה דומיא דשנים מה שנים דלא חזו כלל אף חמשה נמי דלא חזו כלל
Je to snad srovnatelné? To platí, jak to je, a ono platí, jak to je.
מידי איריא הא כדאיתא והא כדאיתא
Abaje řekl: Pokud dospěješ k tomu, že u úliteb neexistuje pevné určení, pak [jej] neexistuje. Pokud dospěješ k tomu, že u úliteb existuje pevné určení – do deseti je mi to jasné; o jedenácti
אמר אביי אם תמצא לומר אין קבע לנסכים הא אין קבע לנסכים אם תמצא לומר יש קבע לנסכים עד עשרה פשיטא לי אחד עשר
Originál: Menachot 104a na Sefarii, verze „Wikisource Talmud Bavli“ (hebrejské Wikisource), licence CC BY-SA. Originál je převzat beze změn obsahu, jen rozdělený na segmenty. Český překlad je odvozené dílo pořízené strojově (model Claude) a šíří se pod licencí CC BY-SA 4.0.