aby se zahrnuli kozlové za modloslužbu pro vkládání rukou.
לרבות שעירי עבודת כוכבים לסמיכה
Menachot 56a מנחות
Struktura debaty:Baraita 1Otázka 1Námitka 1
Rozpoznáno automaticky podle úvodních formulí. Podtržené pojmy a jména otevřou vysvětlivku.
מתקיף לה רבינא תינח לרבי יהודה לרבי שמעון מאי איכא למימר
Řekl Mar Zutra, syn Rava Mariho, Ravinovi: I podle rabiho Jehudy – co bylo zahrnuto, bylo zahrnuto; co nebylo zahrnuto, nebylo zahrnuto.
א"ל מר זוטרא בריה דרב מרי לרבינא לרבי יהודה נמי מאי דאיתרבי איתרבי מאי דלא איתרבי לא איתרבי
A jestliže řekneš: kdyby to verš nevyloučil, řekl bych, ať to vyplyne z otcovského vzoru – [pak] u samotného vkládání rukou ať verš mlčí a ať to vyplyne z otcovského vzoru! Musíš tedy [říci]: [Jednorázovou] chvíli z [ustanovení pro] pokolení neodvozujeme; i zde: chvíli z pokolení neodvozujeme.
וכי תימא אי לא מעטיה קרא הוה אמינא תיתי בבנין אב סמיכה גופה לישתוק קרא מיניה ותיתי בבנין אב אלא שעה מדורות לא ילפינן הכא נמי שעה מדורות לא ילפינן
Tedy: „ho“ – vyžaduje sever, ale ten, kdo poráží, nestojí [nutně] na severu.
אלא אותו טעון צפון ואין השוחט עומד בצפון
To vyplývá z [učení] rabiho Achiji! Neboť se učí: Rabi Achija říká: „A porazí ho na straně oltáře k severu“ (Lv 1,11) – proč to Písmo praví?
מדרבי אחייה נפקא דתניא רבי אחייה אומר (ויקרא א, יא) ושחט אותו על ירך המזבח צפונה מה ת"ל
Protože jsme nalezli u toho, kdo zachycuje [krev], že stojí na severu a zachycuje na severu, a jestliže stál na jihu a zachytil na severu, je to neplatné, mohl bych se domnívat, že i u tohoto je to tak. Písmo praví: „ho“ – „ho“ na severu, a ten, kdo poráží, nemusí stát na severu.
לפי שמצינו במקבל שעומד בצפון ומקבל בצפון ואם עמד בדרום וקיבל בצפון פסול יכול אף זה כן ת"ל אותו אותו בצפון ולא השוחט צריך להיות עומד בצפון
Tedy: „ho“ – na severu, ale ptačí [oběť] ne na severu. Mohlo by tě napadnout říci, ať to vyplyne úsudkem od lehčího k těžšímu z drobného dobytka: jestliže drobnému dobytku, jemuž [Písmo] nestanovilo kohena, stanovilo sever, pak ptačí [oběti], jíž stanovilo kohena, není logické, že jí stanovíme sever?
אלא אותו בצפון ואין בן עוף בצפון סלקא דעתך אמינא ליתי בק"ו מבן צאן ומה בן צאן שלא קבע לו כהן קבע לו צפון בן עוף שקבע לו כהן אינו דין שנקבע לו צפון
[Lze odpovědět:] Co u drobného dobytka? Tomu stanovilo nástroj.
מה לבן צאן שכן קבע לו כלי
Tedy: „ho“ – na severu, ale pesach ne na severu. – Pesach vyplývá z [učení] rabiho Eliezera ben Jaakova.
אלא אותו בצפון ואין פסח בצפון פסח מדר"א בן יעקב נפקא
Neboť se učí: Rabi Eliezer ben Jaakov říká: Mohl bych se domnívat, že pesach vyžaduje sever, a je to i logické: jestliže zápalné oběti, které [Písmo] nestanovilo čas pro její porážku, stanovilo sever, pak pesachu, jemuž stanovilo čas pro jeho porážku, není logické, že mu stanovilo sever?
דתניא רבי אליעזר בן יעקב אומר יכול יהא הפסח טעון צפון ודין הוא ומה עולה שלא קבע לה זמן בשחיטתה קבע לה צפון פסח שקבע לו זמן לשחיטתו אינו דין שקבע לו צפון
[Lze odpovědět:] Co u zápalné oběti? Ta je celá [spalována].
מה לעולה שכן כליל
Z oběti za hřích? Co u oběti za hřích? Ta smiřuje [hříchy] těch, kdo jsou vinni vyhlazením.
מחטאת מה לחטאת שכן מכפרת על חייבי כריתות
Z oběti za vinu? Co u oběti za vinu? Ta je velesvatá. Ze všech dohromady? I [ty] jsou velesvaté.
מאשם מה לאשם שכן קדשי קדשים מכולהו נמי שכן קדשי קדשים
Ve skutečnosti tedy, jak jsme řekli původně: „ho“ – na severu, ale ten, kdo poráží, ne na severu. A to, co ti dělá potíž, že to vyplývá z [učení] rabiho Achiji: rabi Achija nepřichází vyloučit [nutnost], aby ten, kdo poráží, [stál] na severu, nýbrž říká toto: ten, kdo poráží, ne na severu, ale ten, kdo zachycuje, na severu.
אלא לעולם כדקאמרינן מעיקרא אותו בצפון ואין השוחט בצפון ודקא קשיא לך מדר' אחייה נפקא דר' אחייה לאו למעוטי שוחט בצפון הוא דאתא אלא הכי קאמר אין השוחט בצפון אבל מקבל בצפון
[Pravidlo o tom,] kdo zachycuje, vyplývá z [analogie] „vezme“–„vezme“! – [Analogii] „vezme“–„vezme“ nepřijímá.
מקבל מלקח ולקח נפקא לקח ולקח לא משמע ליה:
„A je se vinen za její hnětení, za její tvarování a za její pečení.“ Řekl Rav Papa: Kdo ji upeče, dostane dva tresty bičování, jeden za její tvarování a jeden za její pečení. – Ale vždyť jsi řekl: jako pečení je zvláštní tím, že je samostatným úkonem a je se za něj vinen zvlášť!
וחייב על לישתה ועל עריכתה ועל אפייתה: אמר רב פפא אפאה לוקה שתים אחת על עריכתה ואחת על אפייתה והא אמרת מה אפייה מיוחדת שהיא מעשה יחידי וחייבין עליה בפני עצמה
To nepředstavuje potíž: zde [jde o případ], kdy ji vytvaroval on a upekl ji on; tam, kdy ji vytvaroval jeho druh, dal mu ji a on ji upekl.
לא קשיא הא דעריך הוא ואפה הוא הא דעריך חבריה ויהיב ליה ואפה
Naši mistři učili: Prvorozenému, který trpí návalem krve, se pouští krev na místě, kde se na něm nezpůsobí vada; a nepouští se krev na místě, kde se na něm způsobí vada. To jsou slova rabiho Meira.
ת"ר בכור שאחזו דם מקיזין אותו את הדם במקום שאין עושין בו מום ואין מקיזין את הדם במקום שעושין בו מום דברי ר"מ
A mudrci říkají: Ať pustí [krev] i na místě, kde se na něm způsobí vada, jen ať ho neporáží [kvůli té vadě]. Rabi Šimon říká:
וחכ"א יקיז אף במקום שעושין בו מום ובלבד שלא ישחוט [על אותו מום] ר"ש אומר
Originál: Menachot 56a na Sefarii, verze „Wikisource Talmud Bavli“ (hebrejské Wikisource), licence CC BY-SA. Originál je převzat beze změn obsahu, jen rozdělený na segmenty. Český překlad je odvozené dílo pořízené strojově (model Claude) a šíří se pod licencí CC BY-SA 4.0.